{"id":193977,"date":"2022-05-22T20:00:00","date_gmt":"2022-05-22T17:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/geek.mediadoma.com\/?p=193977"},"modified":"2022-10-23T05:46:25","modified_gmt":"2022-10-23T02:46:25","slug":"naukowcy-wlasnie-zmierzyli-wiatry-stratosferyczne-na-jowiszu-i-to-szybko","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/geek.mediadoma.com\/pl\/naukowcy-wlasnie-zmierzyli-wiatry-stratosferyczne-na-jowiszu-i-to-szybko\/","title":{"rendered":"Naukowcy w\u0142a\u015bnie zmierzyli wiatry stratosferyczne na Jowiszu i to szybko!"},"content":{"rendered":"\n<p><a href=\"https:\/\/www.aanda.org\/articles\/aa\/full_html\/2021\/03\/aa40330-21\/aa40330-21.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener nofollow\" class=\"external external_icon\">Europejskie Obserwatorium Po\u0142udniowe<\/a><\/p>\n<p>Astronomowie po raz pierwszy <a href=\"https:\/\/gizmodo.com\/astronomers-spot-unique-meteorological-beast-on-jupit-1846502902\" target=\"_blank\" rel=\"noopener nofollow\" class=\"external external_icon\">zmierzyli<\/a> wiatry w stratosferze Jowisza i odkryli ultraszybkie strumienie odrzutowe. U\u017cywaj\u0105c Atacama Large Millimeter\/submillimeter Array (ALMA) w Chile, osi\u0105gni\u0119to pr\u0119dko\u015b\u0107 895 mil na godzin\u0119, czyli oko\u0142o pi\u0119\u0107 razy szybciej ni\u017c najsilniejsze huragany na Ziemi i dwa razy szybciej ni\u017c Wielka Czerwona Plama.<\/p>\n<p>Thibault Cavali\u00e9, g\u0142\u00f3wny autor <a href=\"https:\/\/www.aanda.org\/10.1051\/0004-6361\/202140330\" target=\"_blank\" rel=\"noopener nofollow\" class=\"external external_icon\">artyku\u0142u<\/a> opublikowanego w Astronomy &#038; Astrophysics oraz planetolog z Laboratoire d&#8217;Astrophysique de Bordeaux we Francji zauwa\u017cy\u0142, \u017ce d\u017cety zosta\u0142y znalezione pod polarnymi zorzami Jowisza i s\u0105 \u201edolnym ogonem nadd\u017awi\u0119kowych d\u017cet\u00f3w widzianych 900 km (560 km)&quot;. mil). Cavali\u00e9 zauwa\u017cy\u0142 r\u00f3wnie\u017c <a href=\"https:\/\/sci.esa.int\/web\/juice\/-\/51417-esa-chooses-instruments-for-its-jupiter-icy-moons-explorer\" target=\"_blank\" rel=\"noopener nofollow\" class=\"external external_icon\">w o\u015bwiadczeniu<\/a> Europejskiego Obserwatorium Po\u0142udniowego, \u017ce strumienie odrzutowe s\u0105 \u201ewyj\u0105tkow\u0105 besti\u0105 meteorologiczn\u0105&#8221;.<\/p>\n<p>W przeciwie\u0144stwie do g\u00f3rnej warstwy Jowisza, kt\u00f3ra zawiera s\u0142ynne czerwone i bia\u0142e pasma gazowego giganta, Wielk\u0105 Czerwon\u0105 Plam\u0119 i zorze polarne, d\u017cety by\u0142y znacznie trudniejsze do zmierzenia i zbadania. Wreszcie naukowcom uda\u0142o si\u0119 uchwyci\u0107 ten odczyt dzi\u0119ki s\u0142ynnej komecie i pot\u0119\u017cnemu chilijskiemu teleskopowi.<\/p>\n<div class=\"sds-iframe-wrapper fitvidsignore\" style=\"position:relative;padding-top:56.25%;max-width:100%;\"><iframe allowfullscreen style=\"position:absolute;top:0;left:0;width:100%;height:100%;\" src=\"\/\/www.youtube.com\/embed\/JPtsAVAFryo\" frameborder=\"0\"><\/iframe><\/div>\n<p>Kometa \u2014 Shoemaker-Levy 9 \u2014 zderzy\u0142a si\u0119 z Jowiszem w 1994 roku, a jej uderzenie pozostawi\u0142o unikalne cz\u0105steczki cyjanowodoru, kt\u00f3re rozwia\u0142y si\u0119 w atmosferze planety. Te cz\u0105steczki umo\u017cliwi\u0142y Cavali\u00e9 i jego wsp\u00f3\u0142pracownikom. Zesp\u00f3\u0142 wykorzysta\u0142 42 z 66 wysoce precyzyjnych anten ALMA do wykrywania cz\u0105steczek i pomiaru zmian cz\u0119stotliwo\u015bci w emisji promieniowania podczas ich przemieszczania si\u0119, co oznacza, \u017ce \u200b\u200bzmierzyli przesuni\u0119cie Dopplera.<\/p>\n<p>Skupiaj\u0105c si\u0119 na tym pomiarze, \u201ebyli\u015bmy w stanie wywnioskowa\u0107 pr\u0119dko\u015b\u0107 wiatr\u00f3w, podobnie jak mo\u017cna wywnioskowa\u0107 pr\u0119dko\u015b\u0107 przeje\u017cd\u017caj\u0105cego poci\u0105gu na podstawie zmiany cz\u0119stotliwo\u015bci gwizdka poci\u0105gu&#8221; \u2013 powiedzia\u0142 Vincent Hue, wsp\u00f3\u0142autor badania. i planetolog z Southwest Research Institute we wcze\u015bniejszym o\u015bwiadczeniu ESO.<\/p>\n<p>Badanie ujawni\u0142o, \u017ce wiatry stratosferyczne pod zorzami Jowisza wirowa\u0142y z pr\u0119dko\u015bci\u0105 895 mil na godzin\u0119. W kierunku r\u00f3wnika planety te same wiatry porusza\u0142y si\u0119 nieco wolniej, z pr\u0119dko\u015bci\u0105 zaledwie 373 mil na godzin\u0119 (600 kilometr\u00f3w na godzin\u0119). Naukowcy wiedzieli ju\u017c o szybkich wiatrach w g\u00f3rnych warstwach Jowisza i wcze\u015bniej wierzyli, \u017ce im dalej w g\u0142\u0105b planety, tym wiatry b\u0119d\u0105 wolniejsze. Te nowe dane stawiaj\u0105 t\u0119 teori\u0119 na g\u0142owie i ca\u0142kowicie zaskoczy\u0142y zesp\u00f3\u0142 Cavali\u00e9.<\/p>\n<p>To, co jest naprawd\u0119 ekscytuj\u0105ce, to fakt, \u017ce chocia\u017c wiatry stratosferyczne na Jowiszu s\u0105 szybkie, to nie s\u0105 one najszybsze w naszym Uk\u0142adzie S\u0142onecznym, a nawet na reszcie planety. W jonosferze Jowisza, warstwie atmosfery znajduj\u0105cej si\u0119 bli\u017cej zewn\u0119trznej strony planety, wyst\u0119puj\u0105 wiatry nadd\u017awi\u0119kowe, kt\u00f3re p\u0119dz\u0105 z pr\u0119dko\u015bci\u0105 1-2 km na sekund\u0119 (0,62-1,24 mil na sekund\u0119) lub 3600-7200 kilometr\u00f3w na godzin\u0119 (2240-4475 mil na godzin\u0119).. Neptun posiada jednak rekord Uk\u0142adu S\u0142onecznego z wiatrami o 25% szybszymi ni\u017c te mierzone pod zorz\u0105 Jowisza.<\/p>\n<p>przez <a href=\"https:\/\/gizmodo.com\/astronomers-spot-unique-meteorological-beast-on-jupit-1846502902\" target=\"_blank\" rel=\"noopener nofollow\" class=\"external external_icon\">Gizmodo<\/a><\/p>\n<p><div id=\"PostUnique_PostSource\" style=\"padding-top: 50px\">\u0179r\u00f3d\u0142o nagrywania:  <a target=\"_blank\" rel=\"noopener nofollow\" href=\"\/\/www.reviewgeek.com\" class=\"external external_icon\">www.reviewgeek.com<\/a><\/div><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Astronomowie po raz pierwszy zmierzyli wiatry w stratosferze Jowisza i odkryli ultraszybkie strumienie odrzutowe. U\u017cywaj\u0105c Atacama Large Millimeter\/submillimeter Array (ALMA) w Chile, osi\u0105gni\u0119to pr\u0119dko\u015b\u0107 895 mil na godzin\u0119, czyli oko\u0142o pi\u0119\u0107 razy szybciej ni\u017c najsilniejsze huragany na Ziemi i dwa razy szybciej ni\u017c Wielka Czerwona Plama.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":181974,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_wp_rev_ctl_limit":""},"categories":[738,727],"tags":[],"class_list":["post-193977","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-rozmaity","category-wiadomosci"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/geek.mediadoma.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/193977","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/geek.mediadoma.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/geek.mediadoma.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/geek.mediadoma.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/geek.mediadoma.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=193977"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/geek.mediadoma.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/193977\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/geek.mediadoma.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/181974"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/geek.mediadoma.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=193977"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/geek.mediadoma.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=193977"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/geek.mediadoma.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=193977"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}